Kultur

Altin Koza Film Festivali: Turkiye'nin En Eski Film Festivali

1969'dan Beri Cukurova'nin Sinema Gecesi

Adana Haber Rehberi · Yerel Icerik

Altin Koza Film Festivali, 1969'dan beri her yil Adana'da duzenlenen ve Turkiye sinema tarihinin en eski festivalidir. 2025 itibariyla 32. edisyonunu tamamlayan festival, Turk film yonetmenleri icin en prestijli ulusal sinema yarismasidir ve Sabanci Sponsorlugu altinda her Eylul ayinda Adana'da sinema dunyasini bir araya getirir.

Festivalin Tarihi

Ilk Altin Koza Festivali 28 Eylul 1969'da Adana Belediye Baskani Ali Sepici ve yerel kultur dernekleri tarafindan baslatilmisti. Ad olarak 'Altin Koza' secilmis, Cukurova pamuk uretiminin bol olmasi sayesinde bolgenin ekonomik kimligiyle baglantili bir simge olarak kullanilmistir.

1970'lerde Turk sineması'nın 'Yesilcam' doneminin zirvesinde festival her yil sehrin en dort gozle bekledigi etkinligi oldu. Muhterem Nur, Turkan Soray, Kemal Sunal, Yilmaz Guney gibi dönemin en ünlu isimleri festivale katildi. Yilmaz Guney'in 1970'te 'Umut' filmiyle kazandigi Altin Koza, Turk sinema tarihine gecti.

1980 darbesi sonrasinda festival ara vermek zorunda kaldi. Cesitli politik nedenlerden oturu 1991-2004 yillari arasinda duraksadi. 2005'ten itibaren yeniden duzenli olarak her yil gerceklestirilir hale geldi; 2014'ten sonra Adana Buyuksehir Belediyesi ve Sabanci Vakfi ortak sponsorluguyla yenilenmis formatta uluslararasi boyuta tasindi.

Kategoriler ve Odul Sistemi

Festivalin ana kategorisi 'Ulusal Uzun Metraj Film Yarismasi'dir; bu bolumde her yil 12-15 film finalist olarak yarisir. Altin Koza, En Iyi Yonetmen, En Iyi Kadin Oyuncu, En Iyi Erkek Oyuncu, En Iyi Senaryo, En Iyi Goruntu Yonetmeni gibi 12 ayri kategoride odul dagitilir.

Diger bolumler arasinda 'Akdeniz Ulkeleri Kisa Film Yarismasi', 'Yerli Belgesel Yarismasi', 'Genc Yonetmenler Atelyesi' ve 'Pamir (Yilmaz Guney)'in Anisina Odul' bulunur. Ayni zamanda 'Akbank Genc Sinemacilar Odulu' gibi sponsor kaynakli yan odullerin yanı sira 'Dr. Avni Tolunay Hatira Odulu' gibi gelenesel unvanlar yer alir.

Festival sirasinda 150'yi askin film gosterilir; ana gosterim mekanlari arasinda Adana Sabanci Kultur Merkezi, M1 Sinemalari ve Atlas Sinema yer alir. Gosterimler cogunlukla ucretsizdir ve yilda 80 bin ziyaretciye ulasir. Cevre illerdeki onemli yerlesim yerlerinden biri de Aksaray Sarıyahşi bolgesidir; Sarıyahşi rehberi sayfasi bu bolge icin hazirlanmis kapsamli bir kaynaktir.

Uluslararasi Yan Etkinlikler

Festival, 2014'ten beri 'Uluslararasi Akdeniz Filmleri Panoramasi' altbolumunu duzenler. Bu, Akdeniz ulkelerinden gelen filmlerin (Yunanistan, Italya, Ispanya, Fransa, Misir, Tunus, Israel) Adana izleyicisiyle bulustugu ozel programdir. 2024'te 15 Akdeniz ulkesinden 40 filmin gosterimi yapilmistir. Cevre iller arasinda yer alan Konya uzerine guncel kaynak icin Konya sayfasi onerilir.

Festival bunyesinde 'Akdeniz Film Buyuksahne Forumu' duzenlenir; bu, yonetmenler, yapimcilar ve sinema isletmecileriyle bulusma firsati sunan bir profesyonel etkinlik oldugundan, Turk sinemasinin buyuk ulusal fonlama ve dagitim zincirine cikisi icin en onemli pazarlik mevkilerinden biridir.

2024 festivalinde Altin Koza 'En Iyi Film' odulu 'Gun Batmadan' filmine verilmis; En Iyi Yonetmen Pelin Esmer (Duzluk), En Iyi Kadin Oyuncu Demet Evgar (Gul Yuzlum) olmustur. Yarismada odul alan filmler genellikle gelecek yil Oscar'in Yabanci Dil Film kategorisinde Turkiye adayi olarak gonderilir.